Αν ο χειριστής στο σκάφος καταρρεύσει, μπορει να υπάρχει ασφάλεια στο πλωτό και τους επιβαίνοντες;...

Στον χώρο της ναυτικής ασφάλειας υπάρχει ένας κίνδυνος που σπάνια τίθεται προς συζήτηση, ισως απο τις σοβαρότερες απειλές για την ασφάλεια του σκάφους και των επιβαινόντων του, η ξαφνική απώλεια λειτουργικότητας του του κυβερνήτη- χειριστή σκάφους

Ανεξάρτητα τον τύπο του σκάφους- επαγγελματικό, ημερόπλοιο, τουριστικό ή σκάφος αναψυχής, ο χειριστής (κυβερνήτης του σκάφους) είναι ο μόνος που γνωρίζει τη θέση, τον χειρισμό, τη λειτουργία των συστημάτων επικοινωνίας, τις διαδικασίες έκτακτης ανάγκης, τον τρόπο κλήσης βοήθειας και τη λήψη κρίσιμων αποφάσεων υπό πίεση.

Η σύγχρονη έρευνα στον τομέα του Human Factors και του Crew Resource Management έχει αποδείξει ότι τα περισσότερα σοβαρά περαστικά δεν προκύπτουν από μία μεμονωμένη τεχνική βλάβη αλλά από την κατάρρευση της ικανότητας λήψης αποφάσεων και διαχείρισης του συμβάντος. Όταν ο μοναδικός άνθρωπος που διαθέτει αυτή την ικανότητα ο χειριστής του σκάφους, δεν είναι λειτουργικός.

Ένα καρδιακό επεισόδιο, ένα εγκεφαλικό, μια σοβαρή υπογλυκαιμία, μια ξαφνική αρρυθμία, μια πτώση στο κατάστρωμα με κρανιοεγκεφαλική κάκωση, ακόμη και ένας έντονος πόνος ή ένα επεισόδιο απώλειας συνείδησης ενδέχεται να επηρεάσουν έναν έμπειρο κυβερνήτη σε πάσχοντα που χρειάζεται βοήθεια. Είναι το σημείο που το πλήρωμα τίθεται σε δοκιμασία. 

Στην πράξη, οι περισσότεροι επιβάτες και πολλά μέλη πληρώματος δεν γνωρίζουν πώς να σβησουν με ασφάλεια ένα σκάφος, πώς να χρησιμοποιήσουν τον ασύρματο VHF, πώς να εκπέμψουν MAYDAY, πώς να δώσουν σωστά τη θέση τους, πώς να ενεργοποιήσουν συστήματα έκτακτης ανάγκης ή πώς να παράσχουν βασική υποστήριξη ζωής. Σε αρκετές περιπτώσεις δεν γνωρίζουν καν πού βρίσκεται ο εξοπλισμός ασφαλείας.

Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο κρίσιμη όταν το περιστατικό συμβαίνει εκτός κάλυψης κινητής τηλεφωνίας. Παρά τη διαδεδομένη πεποίθηση ότι το κινητό τηλέφωνο αποτελεί λύση για κάθε πρόβλημα, μεγάλα τμήματα των ελληνικών θαλασσών παρουσιάζουν περιορισμένη ή ανύπαρκτη κάλυψη, ιδιαίτερα σε απομακρυσμένες περιοχές, πίσω από νησιωτικούς όγκους ή σε συνθήκες δυσμενούς καιρού. Σε αυτές τις περιπτώσεις ο ασύρματος VHF δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη ναυτιλιακό όργανο. Αποτελεί τη μοναδική γραμμή επικοινωνίας σε κλήση συνδρομής σε βοήθεια.

Στη διαχείριση κινδύνου αυτό ονομάζεται Single Point of Failure. Όταν το μοναδικό κρίσιμο στοιχείο αποτύχει, ολόκληρο το σύστημα κινδυνεύει να καταρρεύσει.

Καμία επαγγελματική ομάδα διάσωσης δεν βασίζεται σε έναν μόνο άνθρωπο. Κανένα κρίσιμο σύστημα δεν σχεδιάζεται χωρίς εφεδρείες. Ωστοσο χιλιάδες σκάφη ταξιδεύουν καθημερινά έχοντας ως μοναδικό σχέδιο ασφαλείας την υγεία, την παρουσία και τη διαθεσιμότητα του κυβερνήτη τους.

Η πραγματική ναυτική ασφάλεια μετριέται από το πόσο αποτελεσματικά μπορεί να λειτουργήσει το πλήρωμα όταν ο χειριστής του δεν είναι πλέον λειτουργικός.

Πριν από κάθε απόπλου θα πρέπει να τίθεται το ερώτημα, «Αν καταρρεύσω αυτή τη στιγμή, μπορεί το πλήρωμά μου να σώσει εμένα, το σκάφος και τον εαυτό του;» Αν η απάντηση δεν είναι ένα ξεκάθαρο και τεκμηριωμένο «ναι», τότε υπάρχει κενό ασφαλείας μεγαλύτερο από οποιαδήποτε μηχανική βλάβη ή πρόβλεψη κακοκαιρίας.

___________

* seaid.net