Full-face μάσκες τύπου “snorkelling”: Αυξάνουν τον κίνδυνο ο χρήστης τους να χάσει τις αισθήσεις του στο νερό με επαπειλούμενο πνιγμό.

Τα τελευταία χρόνια οι μάσκες αναπνευστήρα ολόκληρου προσώπου (full-face snorkeling masks) έχουν μεγάλη αποδοχή, καθώς προβάλλονται ως ένας εύκολος τρόπος εξερεύνησης του βυθού. Ωστόσο έχουν προκύψει, επιστημονικές προειδοποιήσεις, προς τη χρήση τους ιδιαίτερα στα παιδιά ή από άτομα χωρίς εμπειρία

Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Auckland συνέκριναν μάσκες full-face με τον κλασικό συνδυασμό μάσκας και αναπνευστήρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι χρήστες σε μάσκες ολόκληρου προσώπου εμφάνιζαν συχνότερα, μείωση του οξυγόνου στο αίμα (υποξαιμία), αυξημένη πιθανότητα επανεισπνοής διοξειδίου του άνθρακα (CO₂), ενώ διακόπτη η δοκιμή σε αρκετούς συμμετέχοντες στην έρευνα, λόγω μη ασφαλών επιπέδων αερίων.

Ο μεγαλύτερος "νεκρός χώρος" της μάσκας, επιτρέπει στο CO₂ να παραμένει στο εσωτερικό της μάσκας και μπορεί να επανεισπνευστεί αντί να αποβληθεί πλήρως. Η επανεισπνοή CO₂ μπορεί να εκδηλωθεί, με πονοκέφαλο, δύσπνοια, ζάλη, αίσθημα πανικού, σύγχυση, απώλεια αισθήσεων. Στο νερό, ακόμη και λίγα δευτερόλεπτα απώλειας προσανατολισμού μπορεί να αποβούν μοιραία. Ο κίνδυνος είναι σημαντικά αυξημένος στα μικρά παιδιά.

Ο όγκος αέρα που αναπνέει ένα παιδί σε κάθε εισπνοή είναι πολύ μικρότερος από ενός ενήλικα. Καθώς ο "νεκρός χώρος" της μάσκας είναι μεγαλύτερος από το φυσιολογικό αναπνεόμενο όγκο του παιδιού, το μεγάλο μέρος κάθε αναπνοής περιέχει αυξημένο CO₂. Ως αποτέλεσμα μπορεί να εκδηλώσει ταχεία εμφάνιση υπερκαπνίας και υποξίας.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς

Οι μάσκες full-face δεν αποτελούν παιχνίδι. Πριν επιτρέψετε σε ένα παιδί να τις χρησιμοποιήσει, ακολουθήστε αυστηρά τις οδηγίες του κατασκευαστή, βεβαιωθείτε ότι η μάσκα εφαρμόζει απόλυτα στο πρόσωπο, μην αφήνετε ποτέ το παιδί χωρίς συνεχή επίβλεψη μέσα στο νερό, διακόψτε αμέσως τη χρήση εάν εμφανιστούν ζάλη, δύσπνοια, πονοκέφαλος ή έντονη κόπωση. 

Πολλοί κατασκευαστές συστήνουν να μη χρησιμοποιούνται οι συγκεκριμένες μάσκες από παιδιά μικρότερα των 6 ετών. Ωστόσο, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η ασφάλεια δεν εξαρτάται μόνο από την ηλικία αλλά και από τη σωματική ανάπτυξη, τη χωρητικότητα των πνευμόνων, τη σωστή εφαρμογή της μάσκας και την ποιότητα κατασκευής της.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι ναυαγοσώστες

Οι ναυαγοσώστες οφείλουν να αναγνωρίζουν ότι λουόμενοι που χρησιμοποιούν μάσκες ολόκληρου προσώπου ενδέχεται να παρουσιάσουν αιφνίδια αναπνευστική δυσχέρεια ή απώλεια προσανατολισμού χωρίς να προηγηθούν έντονες εκκλήσεις για βοήθεια.

Η προληπτική επιτήρηση είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν, η μάσκα χρησιμοποιείται από παιδιά, ο χρήστης είναι αρχάριος, επικρατεί κυματισμός ή αυξημένη σωματική καταπόνηση, η χρήση γίνεται σε βαθύτερα νερά. Η έγκαιρη αναγνώριση των πρώτων σημείων δυσφορίας μπορεί να αποτρέψει ένα περιστατικό πνιγμού. Οι μάσκες ολόκληρου προσώπου δεν είναι απαραίτητα επικίνδυνες σε κάθε περίπτωση. Ωστόσο ο συνδυασμός κλασικής μάσκας/ αναπνευστήρα είναι πιο ασφαλείς και αξιόπιστος. 

Η επιστημονική βιβλιογραφία δείχνει ότι οι μάσκες ολόκληρου προσώπου, παρουσιάζουν συγκεκριμένους φυσιολογικούς κινδύνους, οι οποίοι απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή. Για μικρά παιδιά, η χρήση τους πρέπει να αντιμετωπίζεται με μεγάλη επιφύλαξη και πάντοτε υπό στενή επίβλεψη. Η ενημέρωση, η σωστή επιλογή εξοπλισμού και η συνεχής επιτήρηση παραμένουν τα σημαντικότερα μέσα πρόληψης των πνιγμών.

________

* Πηγή: "Full-face snorkel masks increase the incidence of hypoxaemia compared with conventional snorkels: a randomised crossover trial. Diving and Hyperbaric Medicine"- (Janneke Grundemann 1, * , Xavier CE Vrijdag 2 , Nicole YE Wong 3 , Nicholas Gant 4 , Simon J Mitchell 5, 6, 7 , Hanna van Waart 8, *)- [Δεκ.2023- Διαθέσιμο στο PubMed Central (Εδώ)